Tagarchief: gezin

De Huwelijksrelatie – liturgie van de liefde

Hoofdstuk VII

 

DE ZENDING

God is goed!                     We willen het uitroepen!                       Cool!

 

1.      Tijd van feest en gewone tijd

“Er is een tijd voor alles en een tijd voor alle dingen onder de zon.”

(Jezus Sirach 3, 1)

 

De officiële en  openbare gebedsmomenten van de Kerk verlopen niet uniform. Ze worden, met andere woorden, niet steeds op dezelfde wijze ingevuld en beleefd. . Er is “de tijd door het jaar”, wat we kunnen omschrijven als een gewone tijd, en “de grote liturgische tijden” zoals de cyclus van advent en Kerstmis, de vastenperiode  en Pasen.

De kerk maakt ook  een verschil in uitwerking  en invulling van de  vieringen; hetzelfde mysterie wordt gevierd, maar ze onderscheidt de “gewone” missen, de “gedachtemissen”, de “feesten” en uiteindelijk de “Plechtigheden”. De christenen onthalen vreugdevol de bijzondere genaden van wat men vroeger “hoogmissen”, noemde. Deze vieringen zijn uitgebreider en heel plechtig. De liturgie wordt dan zorgvuldig voorbereid en prachtig gevierd. De schoonheid en de waardigheid van deze diensten kunnen heel lang in het geheugen gegrift blijven.

Maar het volk van God leeft meestal van de genaden van de “kleine missen” in de week. Daar geeft de Heer zich doorheen de eenvoud en zelfs de armoede van de middelen: enkele parochianen verzameld in een gebedsruimte voor een “gelezen mis” van ongeveer een dertigtal minuten. Wanneer er enkel pontificale missen gecelebreerd werden zouden we  dat na  verloop van tijd als eentonig gaan ervaren. Als er enkel weekmissen zouden zijn, zouden we op liturgisch vlak een gemis ervaren.

Wat evenwicht  gaat geven aan het liturgisch en sacramenteel leven, is juist de afwisseling en de diversiteit van de vieringen. Het belangrijkste is niet de uiterlijke vorm, maar wel wat gegeven wordt voorbij het uiterlijke.

Ook het echtpaar kent die momenten van “plechtigheid” in de liefdesrelatie. Momenten waar ziel en lichaam zich konden voorbereiden en de tijd nemen om hun liefde te vieren. Een feestelijk weerzien na een periode van scheiding, intens beleefde momenten met zijn tweetjes, wanneer de kinderen op vakantie zijn… Feest van een goed beleefde seksuele relatie na een ontspannende avond op restaurant of in de bioskoop … Feest van een blijde relatie vanwege goed nieuws, van een promotie  op het werk of een eindelijk verhoord gebed…

Er zijn buitengewone liturgische vieringen, zoals groepen die de mis vieren in de woestijn in Israël of in een berglandschap.

Er zijn liefdesrelaties, waar op een “zot moment” het koppel zich verenigt in een sprookjesachtig decor aan zee of in de natuur…

Maar vergeten we vooral niet dat de leidraad van het liturgisch jaar, de tijd door het jaar is! Het koppel is geroepen om elkaar lief te hebben in de gewone tijd en in het eenvoudig gebeuren van elke dag. Het belangrijkste is niet om, volgens de heersende trends die de media  ons zo graag voorspiegelen, “een grote emotie” te beleven, maar eerder zich te herbronnen doorheen eenvoudige gebaren van tederheid die het echtelijke verbond voeden.

Soms is er zowel voor gebed als voor de seksuele relatie niet zoveel  tijd beschikbaar. Op die momenten zou het niet goed zijn om als koppel te blijven aarzelen en te wachten tot de ideale gelegenheid zich aandient…

In extreme gevallen van overactiviteit, moet men niet aarzelen om “de noodprocedure” in te schakelen.

Dat kan intense dialogen geven: “Kom, snel, de kinderen blijven niet lang weg” of “Het is niet erg, wanneer we iets later aankomen bij oma”.

Andere plaatsen dan de slaapkamer kunnen getuige zijn van deze “expresrelaties”… dat kan soms een vleugje humor geven, zelfs wat avontuur, in het leven van het nochtans “deugdzaam” koppel!

Ook op het vlak van de seksualiteit, moet het koppel, zoals op zoveel andere vlakken, zich aanpassen aan het moment en de omstandigheden.

Het moet leven in de genade van de “variabele meetkunde” zoals sommigen het noemen, of nog “de dynamiek van het voorlopige”. De innerlijke vrijheid, de beschikbaarheid, de humor, en  soms zelfs een beetje verbeelding, is de beste houding om in deze huwelijksspiritualiteit van deze tijd te treden.

 

2.      De vreugde van het geven

 

“Laat ieder wat hij in zijn hart besloten heeft, ten uitvoer brengen, zonder pijn en zonder dwang, want God houdt van een blijmoedige gever.”  (2 Kor. 9, 7)

 

Deze aansporing  van de Apostel geldt niet alleen voor de omhaling! Ze zegt onze instelling van het hart om lief te hebben.

Er zijn droevige eucharistievieringen en vreugdevolle eucharistievieringen. De teksten zijn dezelfde, het mysterie is hetzelfde, maar de beleving kan verschillen naargelang de parochies of de groepen die vieren. Als de mis grijs is, vervelen de kinderen zich; ze doen lastig om er naartoe te gaan en stellen de gevreesde vraag: “Zijn we verplicht?”

Als de zondagsviering mooi is, levendig, vreugdevol is, als ze er hun vrienden terugzien, dan zijn ze blij om te gaan…

Eucharistie betekent “dankzegging”. Het is een ontmoeting met de Liefde, die in vreugde wordt beleefd. Er is de uitbundige vreugde van jongerenvieringen en de rustige, zeer innerlijke vreugde van monniken die gregoriaans zingen.

De vreugde heeft vele vormen, verschillend naargelang de culturen of de gevoeligheden, maar ze is altijd aanwezig.

Zo is het ook voor de seksuele relaties. Hetzelfde mysterie wordt gevierd door alle koppels, maar met heel verschillende schakeringen. Sommige echtgenoten kunnen in de seksualiteit lijken op parochianen die naar de mis gaan omdat het moet of uit gewoonte. Ze doen hun plicht; het is niet enthousiasmerend maar het is te doen… Zoals het vervullen van de kiesplicht of het betalen van belastingen. Nochtans is het koppel geroepen om de seksuele relatie te beleven met de intentie om de echtelijke liefde te vieren, om deze liefdesontmoeting te beleven in de vreugde van de liefde die zich geeft, ontvangt en deelt.

De partner merkt de afwezigheid van vreugde in de wijze waarop de ander zich geeft  . Hij kan er door gekwetst worden en dan wordt het koppel op  het vlak van de liefde “gelovig, maar niet of weinig praktiserend …” Ongemerkt vormt er zich een gracht tussen de echtgenoten en als ze er niet over waken, wordt de gracht een afgrond.

Enkele auteurs gebruiken voor het liefdeshart het beeld van een reservoir, dat moet gevuld worden met tekenen van liefde vanwege degene die hem bemint. Als de echtgenoot en de echtgenote vervuld worden door tekenen van liefde vanwege de andere,  op affectief en seksueel vlak dan zullen ze zich ook ontplooien in alle andere domeinen van hun bestaan. Ze zullen vol energie zijn om hun dagelijkse verantwoordelijkheden op te nemen en ze vinden in de echtelijke eenheid de nodige krachten om beproevingen en moeilijkheden onder ogen te zien. Omdat ze veel liefde ontvangen, zullen ze zich ten volle kunnen geven in dienst van  anderen.

Wanneer ze zich daarentegen slecht bemind voelen, wanneer het reservoir van het hart opdroogt, worden ze gefrustreerd, bitter en lichtgeraakt.

 

3.      Taboes vermijden.

Ruzies en onenigheid  binnen  het koppel vinden vaak hun oorsprong in de affectieve en seksuele onvoldaanheid van de echtgenoten. Dikwijls wordt de moeilijkheid niet benoemd omdat we dit delicaat onderwerp niet durven aansnijden:

uit angst  de andere te beschuldigen,

 

of uit  schaamte om te moeten onderkennen dat onze tevredenheid ook “daarvan” afhangt, moeilijkheid om het misverstaan in deze te  benoemen.

Uit eigenliefde of uit schroom, laten we het probleem voor wat het is, zonder samen te zoeken naar een oplossing. We bedriegen onszelf  door te stellen dat “het nog zo erg niet is”, en dat “de rest goed gaat…

Het is vreemd te moeten vaststellen dat heel wat mensen die zonder schroom beroepsproblemen aanpakken, dezelfde coherentie niet meer hebben als het gaat over seksuele misverstanden binnen het koppel. In die niet geregelde situaties woekeren mechanismen  van projectie. Het slecht humeur keert zich tegen de partner, maar vanwege het “taboe” over de ware reden, wordt de ontevredenheid toegeschreven aan andere oorzaken: we vitten over de orde in het huis, de keuze van de vakantiebestemming of de relatie met de schoonfamilie… Het is echt niet op dat niveau dat er een oplossing zal gevonden worden.

 

 

Echtgenoten die de kwestie proberen aan te pakken door een eerlijk en open gesprek te voeren zullen een grote stap zetten in de groei van hun relatie.

Ook hierin geldt het woord van Jezus: “De Waarheid zal u vrijmaken.” (Joh. 8, 32)

Advertenties

Samen op Weg – november 2017

Beste zussen en broers,

Beste vrienden van Samen op Weg,

Vrijheid! Daar wil ik het nu eens over hebben, na het lezen van 2 artikels in de krant.

Eerst is er de stelling van een politica met het woord “vrijheid” in haar partij, die stelt dat het huwelijksquotiënt moet worden afgeschaft, omdat het vrouwen weghoudt van de werkvloer. (Voor wie het niet kent, het huwelijksquotiënt laat gezinnen met één inkomen, of een laag tweede inkomen, toe een deel van het inkomen van de meerverdiener aan te geven aan de belastingen als inkomen van de andere). Ze werd door andere partijen snel teruggefloten, niet in het minst omdat vrouwen (en ook mannen!) die voor het gezin thuis blijven, alles behalve “niets” doen, maar gewoon (en onbetaald) niet buitenhuis werken. Vrijheid is voor mij in deze kunnen kiezen wie gedeeltelijk of helemaal of niet, thuisblijft voor de kinderen. Het huwelijksquotiënt is daar een aanzet voor.

Als er onder mijn lezers aan politiek doen, spreek haar aan a.u.b.!

Het tweede artikel is van de trotse moeder van Leonardo, een kindje met het syndroom van Down. Ik citeer enkele zinnen. “Er is een tweede deel aan het verhaal. Leonardo is gevoelig, intelligent, attent voor hoe wij ons voelen, vrolijk en ongelooflijk lief. Zijn wilskracht is voorbeeldig. In een maatschappij die altijd harder en complexer wordt, is hij een brok zachte eenvoud. […] Wij zien hoe zij de wereld ook mooier maken.” En verder: “Prenatale diagnose moet de mensen in staat stellen om te kiezen. Maar is de échte vrije keuze er nog wel? Als je vandaag een kind op de wereld zet dat het downsyndroom heeft, moet je je verdedigen.” De laatste zin is prachtig: “Als ik een van de laatste kinderen met down op de wereld gezet heb, ben ik blij dat er nog net niet genoeg druk was om het niet meer aan te durven”.

Het hele artikel is echt de moeite waard.

Ook Br. René Stockman wijdde een artikel over kinderen met Down (“Down goes further down.” Ook hij verwijst naar het artikel van de moeder van Leonardo. Beide artikels heb ik intussen op mijn blog geplaatst. (alain2015.wordpress.com)

 

In het boek Deuteronomium staat er ook iets over vrijheid, kiezen, leven en dood:

“Leven en dood houd ik u voor, zegen en vloek. Kies dan het leven, dan zult gij met uw nakomelingen het leven bezitten, door de Heer uw God te beminnen, naar Hem te luisteren en aan Hem gehecht te blijven”.

God laat ons vrij! Maar de keuze is zo belangrijk: het leven of de dood. Heel merkwaardig is dat een gemaakte keuze ons juist vrijer maakt. Paradoxaal misschien, maar eens de keuze gemaakt is, kunnen we vooruit, door alles in het werk te stellen om die keuze waar te maken. Als we niet kunnen kiezen, blijven we over en weer gaan tussen de twee mogelijkheden, en dat verlamt ons. Dat is zoals de ezel die honger en dorst heeft, maar zijn eten staat links, en het drinken wat verder, rechts. Hij kan niet beslissen waarmee te beginnen, en sterft uiteindelijk van ontbering.

Als we kiezen voor God, voor het leven, dan wordt het heel wat klaarder welke verdere keuzen we te maken hebben, en dat is juist de vrijheid van de kinderen Gods. Dat geeft energie, hoor. We hebben het jaren geleden mogen horen op de gezinsdag met Ria Grommen. Ik kan verwijzen naar het boek: “Moe van het moeten kiezen”? Op zoek naar een spiritualiteit van de zelfbeschikking: Over de mentale kies-pijn van de moderne mens. We leven in een tijd die enorme kansen en keuzes biedt: alles kan, alles mag. En toch zijn nooit eerder zoveel mensen depressief geweest.

Paus Franciscus zegt het volgende over zichzelf: “Ik ben vrij. Dat wil niet zeggen dat ik doe wat ik wil, neen. Maar ik voel mij niet opgesloten, in een kooi. In een kooi, hier in het Vaticaan, ja, maar niet spiritueel. Mij, er is niets dat mij bang maakt.” (vertaald uit: “Paus Franciscus, ontmoetingen met Dominique Wolton.”)

Kiezen is verliezen, maar wie kiest voor het leven, verliest dus de dood!

Paradoxaal genoeg is Jezus juist de andere weg opgegaan. Hij, het Leven zelf, is mens geworden, tot de dood op het kruis. Door Zijn verrijzenis heeft Hij de dood overwonnen, om ons het volle leven te geven. Wij mogen met Hem mee verrijzen. Dat kan ook nu al, door in donkere dagen op te kijken naar het kruis, en Hem te danken voor Zijn Liefde. Het is door het kruis dat Hij ons redt. Lof aan U, Heer Jezus!

Kies voor God, kies voor het leven, dan kunnen we met alle zussen en broers van Maria-Kefas u zeggen: “U hebt goed gekozen!”

Alain

 

Een brok zachte eenvoud

Onze zoon Leonardo is nu twee jaar. Hij heeft het syndroom van Down. Ik schrijf dit stukje met tegenzin, want ik wil onze zoon niet opvoeren om mijn punt te maken. Maar zolang hij niet voor zichzelf kan spreken, voel ik de verantwoordelijkheid het voor hem te doen.

Toen we ontdekten dat onze zoon down zou hebben, stortte onze wereld in. Ik weet niet of het anders kan, er is een rouwperiode waarin je afscheid neemt van alles wat je verwachtte van het leven, van dit ene kind. Tegelijkertijd werden we geconfronteerd met iets fundamenteels: wie zegt dat het volgende kind wél ons perfecte plaatje invult?

Iedereen is vrij een keuze te maken, maar net dat komt onder druk te staan. Want er is een tweede deel aan het verhaal. Leonardo is gevoelig, intelligent, attent voor hoe wij ons voelen, vrolijk en ongelooflijk lief. Hij zal wat later stappen en praten dan andere kinderen, maar zijn wilskracht om ergens te raken of te tonen wat hij wil, is voorbeeldig.

In een maatschappij die altijd harder en complexer wordt, is hij een brok zachte eenvoud. Door de omstandigheden ken ik ondertussen veel andere ouders met kinderen met down. Dat ik nooit iemand van hen hoorde zeggen dat ze hun kind liever niet gehad hadden, wat betekent dat? Dat wij collectief in een naïeve wereld gekatapulteerd werden vanaf de geboorte van onze kinderen? Of dat wij recht van spreken hebben, omdat we met onze kinderen samenleven en zien hoe zij de wereld ook mooier maken?

Vandaag hoor je zoveel mensen die de mond vol hebben van keuzevrijheid. Prenatale diagnose moet de mensen in staat stellen om te kiezen of ze bij slecht nieuws de zwangerschap voortzetten of niet. Maar is de échte vrije keuze er nog wel? Als je vandaag een kind op de wereld zet dat het downsyndroom heeft, moet je je verdedigen. Binnenkort is onze zoon misschien de laatste generatie met down (DS 2 november). En dat is jammer. Ik ben bang van een maatschappij waar er alleen nog een schijn van keuzevrijheid is. Waar de drang naar perfectie mensen die op papier voldeden, alsnog doet kraken. Hoe weerbaar zijn we nog als we alle defecten eruit filteren, voordat onze kinderen de kans krijgen om geboren te worden en zichzelf te bewijzen? Zijn de echte naïevelingen niet eerder de mensen die geloven dat de mens maakbaar is?

We hebben het vaak over sociale media die een ideaalbeeld ophangen van mensen die achter hun schermpjes niet altijd gelukkig zijn. Tegelijk maken we geen plaats voor wie ogenschijnlijk zwakker is. Als ik een van de laatste kinderen met down op de wereld gezet heb, ben ik blij dat er nog net niet genoeg druk was om het niet meer aan te durven.

Bron: De Standaard

Artikel van Br. R. Stckman – over Down

Down goes further down.

 

“Er worden almaar minder kinderen met het syndroom van Down geboren in Vlaanderen.  In 2016 waren het er 31, een vermindering met 30 procent”.  We konden het lezen in één van de Vlaamse kranten begin november.  Even verder lezen we: “Het syndroom van Down wordt in theorie vastgesteld bij 1 op de 800 zwangerschappen.  Als geen daarvan zou worden afgebroken, zou dat leiden tot een 80-tal kinderen met Down in Vlaanderen”.

Dit zijn de cijfers en deze zijn duidelijk, want in dezelfde tekst wordt nog eens aangegeven dat het dank zij het aanbieden van prenatale screening via de Nip-test het nu eenvoudig is geworden om de trisomie 21 zoals het syndroom van Down meer wetenschappelijk wordt genoemd vroegtijdig op te sporen.  De tekst besluit met een hoopvolle verwachting: “Ik schat dat er over een paar jaar in Vlaanderen minder dan tien kinderen met het syndroom van Down zullen worden geboren”.

 

Enige weken geleden zat ik met een aantal bezoekers in een restaurant in Rome.  Naast ons was de tafel gedekt voor een familie met vier kinderen.  Twee ervan zaten gekluisterd aan hun telefoon, opgesloten in hun virtuele wereld en in contact met hun ontelbare vrienden via facebook.  De twee anderen zorgden voor vreugde aan tafel en herhaaldelijk verlieten ze hun plaats om hun ouders te omhelzen en met kussen te overladen.  Wat was nu zo speciaal aan dit gezin?  De twee levendige kinderen hadden beiden het syndroom van Down en  hadden in hun eenvoudige spontaneïteit nog niet verleerd ten volle van dit familiegebeuren te genieten en er zelf met hun opgewektheid een positieve bijdrage aan te leveren.

 

Deze ouders hadden dus bewust gekozen om deze kinderen te ontvangen als hun kinderen en hen niet vroegtijdig te laten verwijderen als onvolmaakte en dus ongewenste vruchten van hun zwangerschap.   Wellicht was het ook voor hen een shock geweest bij een eventuele zwangerschapstest te vernemen dat hun te verwachten kind niet volledig normaal was, dat het een chromosomale afwijking had dat het zijn verder leven zou meedragen en ook bepalen.  En ze hadden dit wellicht twee maal moeten vernemen, alsof de kwade hand ermee te maken had.  Wellicht had de gynaecoloog hen ook aangeraden, bijna routinematig, dat het toch wel aangewezen was in dat geval een medische abortus te laten uitvoeren.  De shock bij het vernemen van het verdict werd nog eens aangescherpt door de zwaarte van de twijfel die hun nu om het hart sloeg.  Ze moesten een keuze maken in een omgeving die het normaal vond dat men in dit geval zou kiezen voor een abortus en waar men later misschien wel met een scheef oog zou worden bekeken waarom men een dergelijk kind op de wereld had gezet.  Hun legitieme positieve keuze voor het leven die getuigde van een grote edelmoedigheid zou door de omgeving, ook hun onmiddellijke omgeving, wel eens anders kunnen worden geïnterpreteerd en uitvloeien in een verdoken beschuldiging dat ze om egoïstische redenen deze “ongelukkige” kinderen niet vanuit een gevoel van barmhartigheid vroegtijdig uit het leven hadden “gered” en hen niet als dat “ongelukkig” kind te laten leven.

 

Terugkijkend naar de tafel naast ons vroegen we ons af wie hier de ongelukkige kinderen waren?  Alvast niet de twee die opnieuw schaterend hun plaats verlieten om voor de zoveelste maal hun vreugde met hun ouders te delen.  Ondertussen hadden de twee andere kinderen ook hun telefoon aan de kant gelegd en deelden nu, als het ware geïnfecteerd door de vreugde van hun twee broertjes, in de blijheid van het samenzijn als een gezin.

 

Onze maatschappij moet af van het vervaardigen van de stereotypen die vaststellen wanneer een kind als een geslaagd specimen kan worden getaxeerd.  Het weegt zwaar op ouders die duidelijk kiezen om op een positieve wijze een kind met een beperking te aanvaarden en ook met liefde op te voeden.  Zij getuigen allen dat het moment dat ze horen dat hun kind een afwijking vertoont, zwaar is, een ware shock kan teweegbrengen en hen doet vragen waarom dat nu juist hen moet overkomen.  Wanneer ze dan alleen maar stemmen horen die hen aanmoedigen om maar vlug de zwangerschap af te breken om erger te voorkomen en zelfs op onbegrip stoten wanneer ze er toch voor kiezen om het kind geboren te laten worden en vanuit medische hoek moeten horen dat ze zelf verantwoordelijk zijn voor de gevolgen van hun keuze, weegt de zwaarte van het moment nog eens extra.  Onder de mom van keuzevrijheid waar vandaag zo graag mee gezwaaid wordt, worden ze als het ware gedwongen om mee te heulen met de massa die collectief verklaart dat een kind met het syndroom van Down en zovele andere afwijkingen een onvolkomen leven is en dat het een weldaad is, een teken van vooruitgang, deze kinderen niet te laten geboren worden.  Of zoals een vermaarde professor het ooit uitdrukte dat het een weldaad zou zijn voor de gemeenschap om het syndroom van Down zoals de mazelen en de pokken volledig de wereld uit te roeien.  Onze huidige maatschappij treft daarom collectieve schuld door deze ouders voor een quasi ondraaglijk dilemma te plaatsen en hen te marginaliseren wanneer ze tegenstroom toch voor het leven van hun kind kiezen.

Op dat moment zou het voor hen heilvol zijn dat ze ouders mochten ontmoeten die vanuit hun ervaring getuigen wat het is te leven met een kind met een beperking.  Dat de eerste shock inderdaad normaal is en ook de twijfel.  Maar dat ze daarna mogen ervaren wat een kind met een beperking ook aan positiefs in het leven kan brengen.  We zien het met eigen ogen bij onze geburen in het restaurant in Rome.  Neen, we mogen het niet verbloemen door alleen het positieve te benadrukken, want er zal ook leed aanwezig blijven bij het hebben van een kind met een beperking.  Maar is leed afwezig bij een kind dat zogezegd geen beperking heeft, en is het bij hen alleen maar rozengeur en maneschijn?  Ik heb reeds verschillende malen mogen aanhoren van ouders met een kind met het syndroom van Down hoeveel liefde en genegenheid ze mochten ervaren van dit kind en heel wat minder van hun andere kinderen die zogezegd als normalen door het leven mogen gaan.  Maar ook zijzelf ondergaan een metamorfose doorheen hun zorg voor hun kind met een beperking.  Ze leren met grotere tederheid met het zwakke leven omgaan, het echt te koesteren, en in de leerschool van deze zorg worden hun de zachte waarden die in de huidige maatschappij zo sterk verdrongen worden, op een heel ervaringsgerichte wijze aangebracht.  Een moeder getuigt in een ander artikel dat in een maatschappij die altijd harder en complexer wordt, dit kind een brok zachte eenvoud bracht.

“Een brok zachte eenvoud”, het werd de titel van het artikel en drukt m.i. zeer goed uit wat deze kinderen met een beperking aan ons allen te leren hebben.  Wanneer we naar een maatschappij evolueren waarin deze kinderen en andere met een beperking niet meer aanwezig zijn en er alleen nog plaats is voor de zogenaamde sterken en geslaagden in het leven, zal er iets heel fundamenteels verloren gaan in de maatschappij, namelijk de zorg voor het broze, het zwakke en hun woordeloze uitnodiging om een brok zachte eenvoud in ons leven te laten groeien.  Ik kan het niet laten om de laatste zin van de moeder in het artikel te herhalen: “Als ik een van de laatste kinderen met down op de wereld gezet heb, ben ik blij dat er nog net niet genoeg druk was om het niet meer aan te durven”.

 

Br. René Stockman

De huwelijksrelatie – liturgie van de liefde (Hoofdstuk 6 – einde)

7.      De genade van rust voor het lichaam en vrede van de ziel.

 

“De dienstbode opende de deur,

Ging naar binnen en zag dat beiden sliepen.” (Tobit 8, 13)

“Mijnlief is als een zakje mirre,

Dat rust tussen mijn borsten.” (Hoogl. 1, 13)

 

De volgende tekst van de H. Paus Johannes Paulus II herinnert ons de Bijbelse antropologie: de mens is een eengemaakt wezen. De echtelijke liefde heeft een weerslag op heel zijn persoon, lichaam en ziel.

 

“Omdat de mens een geïncarneerde geest is, dat wil zeggen een ziel die zich door het lichaam uitdrukt, en een lichaam bezield door een onsterfelijke geest, is hij geroepen tot de liefde in zijn gehele wezen. De liefde omarmt ook het menselijk lichaam, en het lichaam neemt deel aan de spirituele liefde.” (De taken van het christelijk gezin, apostolische exhortatie van Johannes Paulus II).

 

Heel natuurlijke gedragingen zoals lachen  zijn nu voorwerp van wetenschappelijke studies. De geleerde besluiten van de onderzoekers zeggen wat de volkswijsheid al lang weet: “Dat doet deugd!” Zo gaat het ook met de psychologische en fysiologische effecten van de seksuele activiteit.

Naast de spirituele genaden die hiervoor reeds aangehaald werden, is bewezen  dat een hechte liefdesrelatie (niet de seksuele slippertjes) een positief effect heeft op de gezondheid! “De natuur is goed gemaakt” zullen sommigen zeggen. Maar de christenen zien iets anders: de Schepper van de natuur, van haar wetten en haar ritmes heeft een welwillende blik op deze wereld: “God bezag al wat hij gedaan had, het was zeer goed.” (Gen. 1, 31)

Het heeft de Heer, God van de Liefde, behaagd dat de liefdesdaad samen gaat met fysisch genot en fysiologische weldaden.

De seksuele daad kalmeert de angst dankzij de hormonen van het genot, geproduceerd door de hersenen: serotonine en dopamine die het organisme stimuleren en stress verzachten. De seksuele relatie neemt spierspanningen weg, ontspant het zenuwstelsel, en brengt geest en lichaam tot rust. Dit brengt nog gevolgen met zich mee op andere vlakken door de relationele spanningen te verminderen. De ervaringen van koppels bevestigen dit vaak: “Mijn echtgenoot (echtgenote) is leefbaarder, minder gespannen…”

We moeten God danken voor de fijngevoeligheid van zijn liefde, die zorg draagt voor ziel en lichaam en ons eraan herinnert dat we onlosmakelijk lichaam en ziel zijn. Geen geest alleen (zoals de engelen). Geen materieel lichaam alleen (zoals de dieren). Vergeten we deze zegswijze niet die ons beschermt tegen elke neiging om te spiritualiseren en de incarnatie te relativeren.

“Wie de engel speelt (door zuiver geestelijk te willen beminnen) is niet beter dan het beest (door als een dier te beminnen, enkel fysisch).  We willen dit hoofdstuk afsluiten met een mooi dankbetuiging voor het christelijk huwelijk, uitgedrukt door een kerkvader, Tertullianus, uit de II-de en III-de eeuw:

 

KADER

 

“Waar vind ik de kracht om met voldoening het geluk van het huwelijk te beschrijven zoals de Kerk ze ziet, die het offer bevestigt, de zegening bezegelt; de engelen roepen het uit, de hemelse Vader bevestigt… Wat een koppel, als dat van twee christenen, verenigd door een zelfde hoop, een zelfde verlangen, een zelfde discipline, een zelfde dienstwerk! Twee kinderen van een zelfde vader, dienaars van een zelfde meester; niets scheidt hen, noch in de geest, noch in het vlees; integendeel, ze zijn waarlijk twee in één vlees. Daar waar het vlees één is, daar is ook de geest één.”

Ad uxorem

Geciteerd door Johannes Paulus II  in de Apostolische Exhortatie:

De taken van het christelijk gezin

 

EINDE KADER

 

Wat bent U goed, Heer

De huwelijksrelatie – liturgie van de liefde (Hoofdstuk 6 – deel 2)

4.      Er is erkenning en herkenning…

Deze twee woorden met dezelfde stam zijn beide toepasselijk op de gevoelens van het koppel.

  1. Erkenning hebben voor iemand, dat is, het goede dat hij doet voor anderen, waarderen. De maatschappij drukt haar erkenning uit door eerbetoon te betuigen, of kentekens, eretekens uit te reiken aan de verdienstelijke burger.
  2. Iemand herkennen, dat is bewust worden van zijn unieke identiteit. Honderden passagiers komen aan in de hall van de luchthaven. Wie op kennissen wacht, bekijkt de reizigers. En plots, tussen een menigte mensen, midden de anonieme massa, herkennen we de vriend. De herkenning is de daad die aan de andere zijn identiteit geeft voor ons.
  3. Het rustmoment na de liefde is een uitverkoren tijd om een gevoel van wederzijds toebehoren te ervaren, die de andere herkent als het geliefde wezen in het huwelijksverbond.

 

Ik ben van mijn lief,

En mijn lief is van mij.” (Hoogl. 6, 3)

“Mijn lief is van mij, en ik van hem.” (Hoogl. 2, 16)

 

  1. Het uur van volheid en van vreugde is dit waar we het geluk proeven, om zich bemind te weten, gewaardeerd en zelfs voor alles verkozen. Onze partner plaatst ons boven al het andere: de kinderen, het werk, de vrienden.
  2. Geestelijke auteurs spreken van de “voorkeursliefde”.

 

“Ja, als een lelie onder de doornen,

Zo is mij vriendin onder de meisjes.

Als een kweeboom tussen het wilde hout,

Zo is mijn lief onder de jonge mannen.

(Hoogl. 2, 2-3)

 

De huwelijksdaad versterkt de liefde van de man voor de vrouw, en van de vrouw voor haar man. De bruidegom is zijn bruid dankbaar. De vrouw is vervuld in haar nood om lief te hebben en geliefd te zijn. Dat is het cement van het koppel.

 

5.      De steun

Er is nog een ander effect van de huwelijksrelatie. Deze geeft vaak steun, troost aan het koppel of een van de echtgenoten die een moeilijke periode doormaakt. We hebben daar een duidelijk voorbeeld van in de Bijbel.

 

“Daarop bracht Isaac Rebecca in zijn tent en nam haar tot vrouw. Isaac kreeg haar lief en vond troost voor het verlies van zijn moeder.” (Gen. 24, 67)

 

Er is de zachtheid van de intimiteit, maar ook de ervaring van een nieuwe kracht, aan beiden gegeven door het uitwisselen van liefde.

 

“Als een bruidegom die zijn bruidsvertrek uit komt gereden,

Een held, stralend, zo wil hij zijn baan gaan.”  (Ps. 19, 6)

 

De herbronning door de seksuele eenheid geeft een hernieuwde dynamiek om alle taken, die te maken hebben met onze plichten, weer op te nemen.

Tijden van kwaliteit of goede momenten die het koppel samen doorbrengen, zijn oases waar men zijn krachten heropbouwt vooraleer de woestijn over te steken…

“Stortvloeden” van moeilijkheden en van familiale en professionele beproevingen zullen dan de liefde van het koppel niet aantasten.

 

“Want sterk als de dood is de liefde […]

Geen stortvloed van water kan de liefde blussen,

Geen rivier spoelt haar weg.” (Hoogl. 8, 6-7)

 

Hierover een getuigenis:

Een vijftiger, kaderlid van een groot bedrijf, wordt werkloos door een herstructureringsplan. Hij is zwaar onder de indruk, want hij is voor het eerst in zijn leven werkloos.

Hij voelt zich vooral vernederd ten opzichte van zijn kinderen. De zoektocht naar werk zal vier maanden in beslag nemen, vooraleer hij nieuw werk vindt.

Gedurende deze periode zal een man, die wat minder affectief is, door zijn temperament of door zijn opvoeding, veel meer vragende partij zijn voor tederheid en seksuele eenheid, alsof hij de nood ervaart naar steun in de seksuele relaties.

Zijn echtgenote verstond dit en hield zich in die momenten beschikbaar. De echtgenoot voelde zich onthaald en bevestigd als man. Dank zij de welwillende blik van zijn vrouw, voelde hij zich niet geoordeeld en kon hij een schuldgevoel achter zich laten.  Tijdens de momenten van “liturgie van het woord” kon hij die zo weinig over zichzelf vertelde, zijn ontreddering uitspreken en kon hij zijn vrouw hem woorden van hoop zeggen. Deze uren van eenheid hebben hem langzaamaan terug zelfvertrouwen gegeven en de nodige kracht om de stappen te ondernemen om zichzelf weer “aan de man” te brengen.

Jaren later was hij zijn echtgenote nog steeds dankbaar voor wie zij geweest was in de beproeving. Het werd een nieuw begin voor het koppel…

 

6.      Dialoog van de eenheid en eenheid in de dialoog.

Deze gunstige tijd kan ook nog de kans geven de dialoog van liefde en tederheid te verlengen:

“Wat ben je mooi, mijn vriendin, wat ben je mooi!

U bent mooi, mijn lief, en zo zoet!” (Hoogl. 1, 15-16)

 

Hoeveel koppels hebben niet ervaren, dat “na de liefde” een klimaat van eenheid en vertrouwen geschapen was, dat toeliet op een serene manier delicate onderwerpen  te bespreken, waar ze anders zo veel moeite mee hebben… Op zo’n moment vindt men , in overeenstemming, oplossingen voor de opvoeding van de kinderen, de plaats van de vakanties of de relatie met de schoonfamilie!

Moet er aan herinnerd worden dat de huwelijksrelatie niet mag gebruikt worden als  drukking middel? Ze kan geen beloning zijn voor een gedrag dat als voldoende wordt beoordeeld (zo spotte Aristophanes reeds met een soort chantage in de liefde, door een “staking” van de vrouwen te bedenken om een bepaald voordeel te verwerven); noch in een soort strategie gebruikt worden, als manipulatie om zijn doel te bereiken…

Dit moment van vrede laat ook toe om toekomstperspectieven uit te wisselen. Het geeft vertrouwen in de toekomst. Zoals een woonplaats van aanzicht verandert als ze door de zon belicht wordt, zo worden toekomstige perspectieven ook met een nieuwe blik bekeken. Men ziet “beloften van de lente” en geen dreigende voortekenen meer.

“Kijk maar, de winter is heen,

De regentijd voorgoed voorbij,

Op het veld staan weer bloemen,

De tijd om te zingen breekt aan.”  (Hoogl. 2, 11-12)

 

De huwelijksrelatie – liturgie van de liefde (Hoofdstuk 6 – deel 1)

Hoofdstuk VI

 

DANKZEGGING

 

WAT ZIJT GE GOED GOD!!!

 

“Dankt God voor alles. Dit is het wat God van u verlangt in Christus Jezus.” (1 Tess. 5, 18)

 

1.      “Het is niet gedaan!”

Na de communie gaan de gelovigen weer naar hun plaats en bidden in stilte. Het is een tijd van dankzegging. Tijdens deze momenten, worden de gelovigen uitgenodigd zich bewust te worden van de aanwezigheid van God in hen, en Hem te danken voor zijn gave van Liefde in de Eucharistie.

Een jeugdherinnering uit Bretagne komt in mij op. Sommige parochianen hadden de gewoonte om onmiddellijk na de communie, de kerk stilletjes te verlaten. De rector van de parochie, een pastoor van toen, met een stevig karakter, held uit de Weerstand, ging naar de micro en zei onverbloemd: “Eh, oh! ’t Is niet gedaan! Ga niet zo weg! Uw gebraad kan nog wel even wachten, dames! … Het aperitief loopt niet weg, heren! … Vandaag zouden er misschien enkele klachtbrieven op het bureau van de bisschop liggen, maar in die tijd werd dat aanvaard: “De rector doet zijn werk!”

Zo worden de koppels ook uitgenodigd om dit bijzonder moment van dank na de seksuele daad niet te verwaarlozen. Niemand zal hen zeggen; “Eh, oh, ’t is niet gedaan!” Maar het zou spijtig zijn zo maar over te gaan naar de orde van de dag. Het is goed te genieten van dit bijzonder moment en eenvoudig de vrede en de vreugde te proeven van de eenheid van het koppel.

 

2.      God is daar

Dit moment is gunstig om te herkennen dat er in onze menselijke liefde een grotere liefde aanwezig is die ons overstijgt. Mysterieuze aanwezigheid van de God van Liefde, die zich geeft in de Vader, zich ontvangt in de Zoon en die eenheid is in de H. Geest.

                                                      “God schiep de mens als Zijn beeld,

                                                      als het beeld van God schiep Hij hen,

                                                      man en vrouw schiep Hij hen.” (Gen. 1, 27)

 

 

Het koppel dat elkaar bemint “naar ziel en lichaam” is beeld van God. Wanneer liefde oprecht, intens en eerlijk  beleefd wordt, en deze beleving doordringt tot in het diepste van het wezen dan wordt het een liefde die geeft,  een liefde die ontvangt, een liefde die één maakt. En kunnen echtgenoten ervaren dat zij niet zelf de bron van hun liefde zijn.

 

Wanneer we doorheen de geschiedenis  de poëzie die over liefde handelt bekijken, dan merken we daar een constante op, namelijk  de beschrijving dat er iets goddelijks en heiligs  aanwezig is in de ware liefde tussen man en vrouw.

 

“Haar vonken [van de liefde] zijn bliksemschichten, vlammen van God.” (Hoogl. 8, 6)

 

Is het niet daarom dat veel verloofden, ook al zijn ze niet praktiserend, toch voor de kerk willen huwen? Over alle sociale geplogenheden heen, voelen ze aan dat er iets van God  aanwezig is in hun verliefde relatie.

 

 

 

 

 

3.      Wat zeggen de mensen?

Wij mensen hebben de neiging te zuchten en te klagen over alles wat niet goed gaat. We jammeren over het tijdperk waarin we leven, de gezondheid, de buren, de collega’s, de regering en nog zoveel meer. Nogal wat nieuwsuitzendingen hebben een kijk op de actualiteit die ons kan deprimeren. We wentelen ons als het ware in het ongeluk. Hoe kunnen we deze houding wijzigen? Wat moeten we veranderen om niet meer bij de Klaagmuur te wonen?

Sommige therapeuten hebben therapieën bedacht  die aanzetten tot “positief denken”  dit om personen te helpen een andere blik te werpen op hun bestaan. Wel, op dat vlak heeft het Evangelie – het Goede Nieuws – ons zeker iets te vertellen.

Het Woord van God en het leven in de H. Geest nodigen ons uit tot een ware culturele revolutie, of anders gezegd, een bekering.

 

“Zeg altijd voor alles dank aan God de Vader in de naam van onze Heer Jezus Christus.” (Ef. 5, 20)

 

Dit nieuw gedrag kan ons leven echt veranderen en ons aanzetten om bedroefdheid en angst  te verlaten. Is het niet dat wat we aan onze kinderen willen doorgeven, opdat ze niet ondankbaar en ontgoocheld in het leven zouden staan ? Wanneer  ze een geschenk krijgen en zich  onmiddellijk haasten om het uit te pakken, dan hebben ze recht op de ouderlijke vermaning: “Wat heb je vergeten te zeggen? – Wat zeg je aan mevrouw?”

Ook wij moeten leren, of terug leren om dank te zeggen! Getuigenissen van weduwen en weduwnaars brengen ons terug bij het essentiële. Zo vaak zeggen ze ons: “Wind je toch niet op voor pietluttigheden. Waardeer toch het geluk dat God u geeft in uw huwelijk!… Geniet nu van elkaar als koppel. Ooit  is het  daarvoor te laat…”

Aarzelen we dus niet om de raadgevingen van Gods Woord in praktijk te brengen: wees dankbaar.

Dankbaarheid binnen  het koppel kan vele vormen aannemen. Het kan een stil gebedje zijn om God te danken. Is het ongepast om het “profane” met het “religieuze” te mengen? Neen, in Christus wordt heel het leven, worden alle activiteiten beleefd voor God.

 

“En al wat gij doet in woord of werk, doet alles in de naam van Jezus de Heer, God de Vader dankend door Hem.” (Kol. 3, 17)

 

Sommige christenen hebben de gewoonte een kort tafelgebed te bidden voor het eten, om de mensen en de maaltijd te zegenen, en na het eten, om te danken. Er zijn gelovigen die hun grotere verplaatsingen met de auto aan de Heer toevertrouwen, en achteraf  wanneer ze op bestemming aangekomen zijn, danken  ze de Heer om hen beschermd te hebben.

Het boek Tobit toont ons hoe het koppel Tobit en Sarah samen bidden voordat ze zich verenigen. Misschien Is het eveneens zinvol om ook daarna een kort gebedje te bidden.

Er zijn koppels die deze gewoonte hebben, heel simpel, in de stilte van het hart, om eventjes, enkele seconden maar te bidden:

 

“Alleluja! Dank Heer, voor mijn echtgenoot (echtgenote).

Dank om hem gegeven te hebben

Dank voor onze liefde

Dank voor uw hulp

Dank voor uw trouw die ons samen vele beproevingen hielp doorstaan

Bedankt!”

 

Dit koppelgebed openbaart dat hun eenheid er een is van de lichamen, de harten en de zielen.

Sommigen zeggen liever rechtstreeks dank aan de partner. “Dank voor wat je bent. Dank voor de hulp die je me geeft. Dank voor je liefde, voor de vreugde die je mij geeft…”

We zijn niet verplicht er een heel gedicht van te maken! Soms kan één enkel, klein, woord volstaan om het hart te raken: bedankt.